Historia przypomniana

28 stycznia (środa) w Warszawie odbędzie się premiera pierwszego polskiego filmu o pańszczyźnie, czyli „Niepamięci” Piotra Brożka. „Nowy Obywatel” jest patronem medialnym obrazu.

Dokument w nietypowy sposób opowiada o problemie, który niemal nie istnieje w świadomości współczesnych Polaków. Choć pańszczyznę zniesiono półtora wieku temu, to ślady podziału na chłopów i panów widać w naszym kraju do dziś. Dwoje głównych bohaterów filmu – malarz-arystokrata i „wykształcona chłopka” – wybierze się na lubelską i podkarpacką wieś. Podczas wyprawy będą musieli zmierzyć się ze swoimi emocjami i odpowiedzieć na wiele ważnych pytań. Czy pochodzenie decyduje o tym, kim jesteśmy? Ile wiemy o naszej przeszłości? Do jakiego stopnia dawne podziały wpływają na nasze „tu i teraz”? W odpowiedzi pomogą nie tylko długie spory bohaterów, ale również spotkania z wiejskimi gospodarzami, bartnikiem i wiekowym hrabią.

Pomysł na pierwszą w Polsce produkcję o pańszczyźnie powstał po wielu rozmowach prowadzonych przez członków Stowarzyszenia Folkowisko. Wynikało z nich, że Polacy niewiele wiedzą o systemie pracy niewolniczej, w którym funkcjonowali ich przodkowie i bardzo rzadko zdają sobie sprawę z dzisiejszych konsekwencji jego istnienia.

 

10914833_815932278474254_6934312496770990754_o

Dokument wyreżyserował Piotr Brożek, absolwent Gdyńskiej Szkoły Filmowej i Akademii Sztuk Pięknych w Gdańsku, zdobywca głównej nagrody w konkursie Stowarzyszenia Homo Faber za film „2ndExit”. Jako asystent reżysera pracował przy filmach „Miłość” (2012) Sławomira Fabickiego i „Bogowie” (2014) Łukasza Palkowskiego.

Film współfinansowano ze środków Muzeum Historii Polski w ramach programu „Patriotyzm Jutra 2014” oraz ze środków Urzędu Miasta i Gminy Cieszanów.

Premiera odbędzie się 28 stycznia 2015 r. o godz. 19:00 w Kinie Elektor przy ul. Elektoralnej 12 (Mazowiecki Instytut Kultury). Wstęp wolny. Po projekcji będzie miało miejsce spotkanie z autorami i bohaterami filmu, zaś zwieńczeniem wieczoru będzie wiejski poczęstunek.

Wydarzenie na Facebooku

„Nowy Obywatel” serdecznie zaprasza!

4 odpowiedzi na „Historia przypomniana

  1. kmiec pisze:

    Film jest „reklamowany” jako dzieło, które podejmuje temat pańszczyzny. Autorzy filmu podejmują jednak raczej temat PAN-CHAM, który tylko częściowo jest związany z wydarzeniem zniesienia pańszczyzny.
    Temat i problem PAN-CHAM może jeszcze częściowo był aktualny w czasach Wyspiańskiego. Obecnie jest już kompletnie nieaktualny i anachroniczny. Oczywiście są jeszcze ludzie żyjący w świecie PAN-CHAM, wieś-miasto i tym podobne. Jednak jest to tylko mały i śmieszny skansen europy, który zresztą powoli wymiera.

    W filmie przedstawiono postacie młodego malarza – potomka arystokracji, starszego Pana szlachcica mieszkańca ziemiańskiego dworku, wykształconą chłopkę oraz mieszkańców „wiejskiej zagrody”. Tyle tylko, że taki obraz jest oderwany całkowicie od rzeczywistości i obecnych realiów. Starszy Pan szlachcic mieszka sobie po prostu na wsi bo lubi. Starszy Pan mieszka, maluje, pisze chodzi na przechadzki etc…. Może siebie nazywać (bo niby kto mu zabroni) hrabia, księciem, carem, stolnikiem, koniuszym. Tyle tylko że, obecnie (2015r) ziemianin-szlachcic mieszkaniec dworku jest czymś całkowicie archaicznym a w skrajnych przypadkach wręcz żałosnym.

    Natomiast, „wiejska zagroda” z biegającymi po łące kaczuszkami i gnojem w tle jest raczej śmieszne. Jest gnój, bo taka jest natura produkcji żywca wołowego i wieprzowego. Jest to po prostu zwykłe gospodarstwo rolne produkujące żywność i tyle.
    Natomiast sam ciemny chłop, zdaje się Tata „wykształconej chłopki”, nie bardzo wie o co w tym wszystkim chodzi. W akcie rozpaczy aby się od niego odczepili mówi coś (o czym słyszał kiedyś od babci) o rżnięciu jakiegoś pana piłą.
    Nieźle wypada młody arystokrata, który, pomimo tego, że pewnie był wychowany na francuskich romansach, wie, że jest 2015r. i podziały PAN-CHAM lub wieś/miasto są czymś śmiesznym. Niestety nasz młody arystokrata jest tym typem „aktora”, którego od samego początku filmu się nie lubi. Nie chodzi nawet o coś konkretnego. Po prostu nie lubi się go i już. Niech zatem zostanie przy malarstwie.

    Wreszcie „wykształcona chłopka”, która koniecznie chce podkreślić swoja inność od drugiego głównego bohatera arystokraty malarza. Szukając tych różnic, których nie ma, robi jednak coś zupełnie innego i bardzo ważnego. Nawiązuje do wydarzenia jakim było zniesienie pańszczyzny. I właśnie nawet to drobne nawiązanie sprawia, że wszystkie mankamenty, nietrafne pokazanie obecnych realiów wsi, kreowanie nieistniejących bytów przestają się liczyć.

    Czy często słyszy się nazwisko Kostka-Napierski, Szaniecki, Zamoyski. Na palcach jednej reki można zliczyć artykuły w prasie, TV i radio. Nawet 18 marca każdego roku trudno odnaleźć cokolwiek co przypominałoby, że tego samego dnia w 1864r. 90% mieszkańców królestwa polskiego stało się wolnymi ludźmi. Kto uczynił ich wolnymi ? O zgrozo! Zrobił to car Alexander II. Niestety w pozostałych 2 zaborach wolność chłopom nie została również dana przez polskich panów, którzy, z bardzo małymi wyjątkami, uważali, że chłopi na nią nie zasługują.
    Powstały dziesiątki filmów o powstaniach, odzyskaniu niepodległości. Niestety nie powstał ani jeden film o zniesieniu pańszczyzny. Może ktoś się oburzy, że zestawiam to na równi z odzyskaniem niepodległości. Radzę jednak dobrze się zastanowić czy aby na pewno jest to słuszne oburzenie.
    Niedawno świętowaliśmy 150 lecie powstania styczniowego. A czy ktokolwiek w 2014mówił o 150 rocznicy zniesienia pańszczyzny?(wieim wiem folkowiso :) )

    Pani Magdalenie Barteckiej jestem wdzięczny, że w ogóle dotknęła temat zniesienia pańszczyzny. Mam też nadzieje, że będzie on kontynuowany. Bardzo chciałbym aby autorzy znaleźli trochę energii (bo myślę że funduszami nie powinno być problemów) aby temat ten kontynuować ale już bardziej profesjonalnie. Chciałbym mieć nadzieje, że dzięki takim ludziom jak „wykształcona chłopka” powstanie w końcu pierwszy film o zniesieniu pańszczyzny – niewolnictwa. Chociażby z szacunku dla ludzi którzy budowali Rzeczpospolitą, bo to właśnie chłopi ja budowali i żywili.
    Tylko jak w takim filmie uporać się z tym carem Aleksandrem?

    Myślę za każdy kmieć powinien ten materiał zobaczyć.

    kmieć

  2. Za chlebem pisze:

    Chciałbym zobaczyć ten film. Właśnie przeglądam sieć i jak kania dżdżu wyglądam wieści, gdzie mógłbym to zrobić?

  3. maniek pisze:

    Teraz nadal jest panszczyzna, ale pracownicza.
    Oligarchowie ( stali sie nimi w wyniku szemranej prywatyzacji, ukladow z politykami itp)
    Jestes niewolnikiem bo za.na Polska ma takie prawa.
    Wiec siedz cicho i pracuj za mniej niz maja murzyni w afryce.
    W Polsce panuje neokolonializm kapitalowy.
    W kapitalistycznych ale cywilizowanych krajach sa prawa konsumentow.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>