Stażyści wstają z kolan

Stażyści wstają z kolan

Bunt młodych pracowników wobec bezpłatnych staży i praktyk, który zaowocował falą pozwów w USA, stopniowo ogarnia także Europę.

„The New York Times” pisze, że wszystko zaczęło się od dramatycznej historii 21-letniego Niemca Moritza Erhardta: stażysta w londyńskim oddziale banku Merrill Lynch zmarł po 72 godzinach nieprzerwanej pracy. Gazeta pisze, że przyjmowanie młodych na wymagające dużego wysiłku, a jednocześnie nieopłacane staże, staje się plagą. Wymowny jest tytuł książki Rossa Perlina, poświęconej krytyce tego zjawiska w Ameryce: „Naród stażystów: Jak nie zarobić nic i nie nauczyć się wiele w nowej, wspaniałej ekonomicznej rzeczywistości”.

NYT opisuje historię Saxona Bairda, 29-letniego dziennikarza z Nowego Jorku, który odbył już sześć staży. Wspomina m.in. swoją pracę w redakcji prestiżowego „Vogue”, w której otrzymywał symboliczne 12 dolarów dziennie, pracując do 30 godzin tygodniowo i zastępując w wielu sprawach etatowych pracowników. Zdaniem dziennika doświadczenia Bairda świetnie obrazują los całego pokolenia absolwentów, którzy próbują przebić się na rynku pracy w Europie czy w Stanach Zjednoczonych.

Z raportu opublikowanego w 2011 r. przez Komisję ds. Petycji Parlamentu Europejskiego wynika, że tylko we Francji i Niemczech co roku staż lub praktykę rozpoczyna około 1,5 mln młodych ludzi. Z kolei z ankiety Europejskiego Forum Młodzieży dowiadujemy się, że mniej więcej połowa staży oferowanych przez europejskich pracodawców jest bezpłatnych, a 45 proc. zakłada płacę tak niską, że stażysta nie jest w stanie się z niej utrzymać.

Rządy państw UE zachęcają młodych do podejmowania staży, wspierają także organizujących je pracodawców – ma to być jeden z elementów walki z bezrobociem w tej grupie wiekowej. Niestety, staże często nie podlegają żadnym regulacjom, także w kwestii płac, w związku z czym stażyści nagminnie padają ofiarą wykorzystywania. Nie mają też żadnej gwarancji, że zdobyte doświadczenie pomoże im znaleźć płatną pracę. W 2011 r. aż 37 proc. respondentów ankiety Europejskiego Forum Młodzieży miało za sobą trzy lub więcej staży. Z badań Krajowego Związku Studentów w Wielkiej Brytanii wynika, że aż 43 proc. respondentów w wieku 18-24 lat stwierdziło, że bezpłatne staże są główną przeszkodą w znalezieniu stałego zatrudnienia. Z kolei z badań zleconych przez Narodowe Stowarzyszenie Szkół Wyższych i Pracodawców w USA wyszło, że aż 61 proc. studentów, którzy w trakcie nauki odbyli płatny staż, znalazło po zakończeniu edukacji pracę, tymczasem wśród stażystów pracujących za darmo odsetek ten był znacznie mniejszy i wynosił 38 proc.

W konsekwencji absolwenci amerykańskich uczelni coraz częściej kwestionują pogląd, że darmowe staże i praktyki pomagają w odnalezieniu się na rynku pracy. Zmianę nastrojów dobrze odzwierciedlają pozwy zbiorowe skierowane ostatnimi czasy przeciwko wielkim korporacjom, jak wytwórnia filmowa Fox Searchlight. W czerwcu br. sąd federalny w Nowym Jorku orzekł, że naruszyła ona przepisy dotyczące płacy minimalnej, nie wypłacając wynagrodzenia stażystom zatrudnionym przy produkcji filmu „Czarny łabędź”. Wytyczne Departamentu Pracy stanowią bowiem, że staż musi przede wszystkim wiązać się z korzyściami dla stażysty, a dopiero w dalszej kolejności dla pracodawcy.

Perlin uważa, że wspomniane orzeczenie i późniejsze analogiczne wyroki w podobnych sprawach mogą zwiastować przełom. – „Ponad dwadzieścia spraw sądowych, precedensowa decyzja sądu federalnego, nagłośnienie tych spraw w mediach, zmiana nastawienia w firmach i na uczelniach, kampanie organizowane przez młodych ludzi – wszystko to sprawia, że kultura pracy bez płacy i gospodarki stojącej stażem zaczyna się przeobrażać” – mówi.

Fala protestów przeciwko bezpłatnym stażom wzbiera także w Europie. W Wielkiej Brytanii, Francji czy Włoszech powstają organizacje, które gromadzą świadectwa pochodzące od niezadowolonych stażystów, oferują im pomoc prawną, organizują akcje protestacyjne i zwracają na problem uwagę mediów. Tymczasem, co ciekawe, nawet Parlament Europejski oferuje liczne bezpłatne staże, co w lipcu wywołało protesty. Z kolei Komisja Europejska płaci swoim stażystom mniej niż wynosi płaca minimalna w Belgii, gdzie znajduje się jej główna siedziba.

Protesty nierzadko odnoszą skutek. Ben Lyons, współprzewodniczący organizacji Intern Aware, wspólnie z panelem prawników pracuje już nad kształtem indywidualnych porozumień, jakie mieliby zawierać stażyści zatrudnieni w znanych brytyjskich firmach ze swoimi pracodawcami. We Francji w ub. roku weszła w życie tzw. ustawa Cherpion, w myśl której stażysta zatrudniony na dłużej niż dwa miesiące musi otrzymać wynagrodzenie minimalne. – „W dobie walki z kryzysem przekonanie, że bezpłatne staże nie powinny być integralną częścią gospodarki, staje się coraz silniejsze” – mówi Lyons.

Polskie Ramy Jakości Staży i Praktyk, przygotowane przez Polskie Stowarzyszenie Zarządzania Kadrami, znaleźć można tutaj.

„Nie robię tego za darmo”  – kampania społeczna przeciwko pracy młodych bez wynagrodzenia

Dział
Aktualności
Wcześniej informowaliśmy o…

Pogoda dla (nadwiślańskich) bogaczy

Pogoda dla (nadwiślańskich) bogaczy

Najwyższa stawka podatku dochodowego w Polsce wynosi 32%. Wyższe stawki obowiązują w aż 19 z 28 krajów Unii Europejskiej.

Bankier.pl przypomina, że w Polsce funkcjonują dwie stawki podatku dochodowego od osób fizycznych: 18% i 32%. Niższa obowiązuje osoby, których dochód uzyskany w roku podatkowym nie przekroczył 85 528 zł. Za każdą złotówkę powyżej tego progu fiskus pobiera 32 grosze.

Zdecydowanie większą część osobistych dochodów muszą oddać mieszkańcy Szwecji i Danii – w obu tych krajach najwyższe stawki przekraczają 55%. Za nimi znalazła się pogrążona w kryzysie Hiszpania z podatkiem dla najbogatszych wynoszącym 52%. Na drugim biegunie znalazły się państwa Europy Środkowo-Wschodniej: w pięciu krajach regionu najwyższe stawki podatku dochodowego wynoszą poniżej 20%. Najniższe podatki wprowadziła Bułgaria, gdzie obowiązuje zaledwie 10-procentowa stawka. Na drugim miejscu uplasowała się Litwa (15%), dalej są Węgry i Rumunia (po 16%) i Słowacja (19%).

Z zestawienia przygotowanego przez firmę doradczą KPMG wynika, że polskie 32% to znacznie mniej, niż wynosi średnia unijna (37,92%) i niewiele więcej niż średnia światowa (31,91%). Co więcej, w 2013 r. najlepiej zarabiający mieszkańcy globu przekażą fiskusowi więcej, niż w roku ubiegłym. Średnia światowa wzrosła o 0,3%, a unijna o 0,46%. Stawka podatku dochodowego dla najbogatszych wzrosła w sześciu, a zmalała w trzech krajach Unii. W Słowenii podatek podniesiono aż o dziewięć punktów procentowych, z kolei brytyjscy bogacze zapłacą o pięć punktów procentowych mniej.

Do więzienia za solidarność? To już było!

Do więzienia za solidarność? To już było!

Znani opozycjoniści z czasów PRL wystosowali apel o ułaskawienie Piotra Ikonowicza, który ma dzisiaj rozpocząć odsiadkę w areszcie w związku z akcją bezpośrednią w obronie starszych ludzi przed wyrzuceniem na bruk.

Ikonowicz od kilkunastu lat udziela wszelkiej pomocy osobom zagrożonym eksmisjami komorniczymi. Trzynaście lat temu zorganizował blokadę wyrzucenia z domu pary emerytów z Mokotowa i został wówczas oskarżony o naruszenie nietykalności cielesnej właściciela mieszkania (żaden ze świadków tego nie potwierdził, włączając obecnych na miejscu policjantów). W 2008 r. sąd skazał lidera Kancelarii Sprawiedliwości Społecznej na prace społeczne, których ten nie wykonał, w związku z czym ma odbyć karę 90 dni pozbawienia wolności. We wniosku do prezydenta o ułaskawienie lewicowy aktywista m.in. przypomina, że o wyroku dowiedział się zbyt późno, by złożyć apelację. Chciał ponadto, by na poczet prac społecznych zaliczyć mu działalność w KSS, ale sąd penitencjarny nie wyraził zgody.

„Blokady eksmisji to klasyczny przykład obywatelskiego nieposłuszeństwa wobec niezgodnego z konstytucją prawa. Moje uwięzienie może stanowić niebezpieczny precedens polegający na kryminalizacji aktów społecznego nieposłuszeństwa podejmowanych w obronie uniwersalnych, humanistycznych wartości i konstytucyjnej zasady sprawiedliwości społecznej” – napisał Ikonowicz we wniosku. „Gazeta Wyborcza” przypomina, że kilka lat temu Trybunał Konstytucyjny uznał, że prawo pozwalające eksmitować bez zapewnienia dachu nad głową jest niezgodne z ustawą zasadniczą.

Poniżej publikujemy list do Bronisława Komorowskiego, podpisany m.in. przez członków Rady Honorowej „Nowego Obywatela”.

* * *

Szanowny Panie Prezydencie,
zwracamy się do Pana z apelem o skorzystanie z Pańskich konstytucyjnych prerogatyw i ułaskawienie Piotra Ikonowicza, któremu [na] 14 października 2013 r. wyznaczono termin rozpoczęcia odbywania kary aresztu.

Nasz niepokój budzi fakt, że po kontrowersyjnie prowadzonym procesie, wyłączeniu się jednego sędziego z orzekania i braku apelacji, po 13 latach od blokady eksmisji dwójki emerytów, jej organizator ma trafić do więzienia.

Bez względu na naszą osobistą ocenę całokształtu działalności publicznej Piotra Ikonowicza nie możemy zgodzić się z sytuacją, w której w III RP wysyła się do więzienia działaczy społecznych zaangażowanych w pomoc słabym i wykluczonym. Nie bez znaczenia jest fakt, że eksmisje na bruk zostały od tamtej pory uznane za sprzeczne z ustawą zasadniczą przez Trybunał Konstytucyjny. Blokada eksmisji na bruk, w związku z którą na Piotrze Ikonowiczu ciąży wyrok sądowy, była więc aktem obywatelskiego nieposłuszeństwa w imię obrony konstytucyjnych wartości.

Piotr Ikonowicz poznał już smak więzienia w trakcie internowania w stanie wojennym. To, że ma do niego trafić w wolnej Polsce, nie może spotkać się z obojętnością. Chcielibyśmy wierzyć, jako osoby znające wagę tych słów, że czasy, kiedy w Polsce działalność społeczna niosła ze sobą ryzyko więzienia, minęły bezpowrotnie.

Z wyrazami szacunku,

Ryszard Bugaj, Ewa Hołuszko, Danuta Kuroń, Barbara Labuda, Karol Modzelewski, Józef Pinior, Zbigniew i Zofia Romaszewscy

Przypomnijmy sobie, o co walczyli

Przypomnijmy sobie, o co walczyli

W dn. 17–18 października w Gdańsku odbędzie się konferencja naukowa „W kierunku społeczeństwa alternatywnego. Myśl społeczno-polityczna i działalność Ruchu Społeczeństwa Alternatywnego 1983–1990”.

Program konferencji:

17 października 2013
9:30: Otwarcie konferencji

Sesja 1:  Wokół myśli społeczno-politycznej Ruchu Społeczeństwa Alternatywnego

  • 10:00–10:20: Prof. Romuald Piekarski (Wydział Nauk Społecznych Uniwersytetu Gdańskiego), Wybory etyczno-moralne uczestników RSA
  • 10:20–10:40: Dr Radosław Antonów (Wydział Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytetu Wrocławskiego), Myśl polityczna i prawna uczestników Ruchu Społeczeństwa Alternatywnego
  • 10:40–11:00: Dr Przemysław Pluciński (Instytut Historii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza), Poglądy gospodarcze środowiska Ruchu Społeczeństwa Alternatywnego. Przyczynek

11:00–11:20: PRZERWA

  • 11:20–11:40: Dr Juliusz Iwanicki (Wydział Nauk Społecznych Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza), Religijność – moralność – obyczajowość w myśli uczestników Ruchu Społeczeństwa Alternatywnego
  • 11:40–12:00: Grzegorz Tomczak (Poznań), Koncepcja oporu społecznego w myśli politycznej Ruchu Społeczeństwa Alternatywnego
  • 12:00–12:20: Dominik Bień (Wydział Nauk Społecznych Uniwersytetu Gdańskiego), Leszek Nowak a Ruch Społeczeństwa Alternatywnego. Wzajemne interakcje i inspiracje. Komunikat z badań

12:20–13:00: DYSKUSJA

Sesja 2: Wokół zbiorowego portretu uczestników Ruchu. Próba charakterystyki

  • 15:00–15:20: Dr Konrad Knoch (Wydział Nauk Społecznych Uniwersytetu Gdańskiego/Europejskie Centrum Solidarności), Publicystyka „Homka” w latach 1983–1990
  • 15:20–15:40: Dr Agnieszka Kula (Instytut Filologii Polskiej Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza), Język publikacji (prasa i ulotki) Ruchu Społeczeństwa Alternatywnego
  • 15:40–16:00: Dr Monika Grzelka (Instytut Filologii Polskiej Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza), O stylu „Homka”

16:00–16:20: PRZERWA

  • 16:20–16:40: Agnieszka Kaźmierczak (Instytut Kulturoznawstwa Uniwersytetu  Marii Curie Skłodowskiej), Zarys zbiorowego portretu psychologicznego autorów „Homka” w latach 1983–1990 
  • 16:40–17:00: Tomasz Borewicz (Instytut Kulturoznawstwa Uniwersytetu  Wrocławskiego), Polski anarchista jako trickster czasu PRL-u

17:00–18:00: DYSKUSJA

18 października 2013

Sesja 3. Miejsce RSA na mapie opozycji politycznej Trójmiasta i Polski

  • 9:00–9:20: Prof. Krzysztof Brzechczyn (Instytut Pamięci Narodowej Oddział w Poznaniu/Instytut Filozofii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza), Działalność Ruchu Społeczeństwa Alternatywnego w świetle dokumentów Służby Bezpieczeństwa (SOR Alternatywa)
  • 9:20–9:40: Dr Jarosław Wąsowicz (Archiwum Salezjańskie Inspektorii Pilskiej), Ruch Społeczeństwa Alternatywnego na tle młodzieżowych organizacji niezależnych w Trójmieście po stanie wojennym
  • 9:40–10:00: Prof. Marek Wierzbicki (Instytut Pamięci Narodowej, Oddział w Lublinie/Wydział Nauk Społecznych KUL), Ruch Społeczeństwa Alternatywnego na tle innych ugrupowań młodzieżowej opozycji politycznej w PRL lat osiemdziesiątych
  • 10:00–10:20: Andrzej Czyżewski, dr Tomasz Toborek (obaj Instytut Pamięci Narodowej, Oddział w Łodzi), Absurd absurdem zwyciężaj – Galeria Działań Maniakalnych w łódzkiej rzeczywistości schyłkowego PRL

10:20–11:00 DYSKUSJA
11:00–11:20 PRZERWA

  • 11:20–11:40: Przemysław Zwiernik (Instytut Pamięci Narodowej, Oddział w Poznaniu), Czy istniała grupa Ruch Społeczeństwa Alternatywnego w Poznaniu? Próba odpowiedzi w świetle dokumentów SB i relacji działaczy podziemia
  • 11:40–12:00: Dr Radosław Skrycki (Instytut Historii i Stosunków Międzynarodowych Uniwersytetu Szczecińskiego), Działalność Ruchu Społeczeństwa Alternatywnego i początki anarchizmu w Szczecinie 
  • 12:00–12:20: Michał Przyborowski (Szczecin), Ruch Społeczeństwa Alternatywnego w Warszawie i jego działalność

12:20–13:00: DYSKUSJA
14:30–16:30: Dyskusja panelowa: Ruch Społeczeństwa Alternatywnego we wspomnieniach uczestników

Miejsce obrad: Uniwersytet Gdański, Wydział Historyczny, ul. Wita Stwosza 55, Aula 1.43
Organizatorzy:
Europejskie Centrum Solidarności
Oddziałowe Biuro Edukacji Publicznej IPN w Poznaniu
Oddziałowe Biuro Edukacji Publicznej IPN w Gdańsku
Parlament Studentów Uniwersytetu Gdańskiego
Rada Doktorantów Uniwersytetu Gdańskiego
Region Gdański NSZZ „Solidarność”
Wydział Historyczny Uniwersytetu Gdańskiego
Partnerzy:
Fundacja Alumno
Naukowe Koło Historyków Uniwersytetu Gdańskiego
Teatr Wybrzeże
Dodatkowe informacje: kliknij tutaj.