RobiA� to inaczej

nr 3/2011 |

ZwiA�zek zawodowy to strajk, zadyma, zablokowany ruch w Warszawie. Takie skojarzenia nie obejmujA� jednak coraz bardziej istotnych a�� a co wiA�cej, skutecznych a�� form dziaA�alnoA�ci zwiA�zkowej.

MA�dry zwiA�zkowiec po szkoleniu

Organizacje pracodawcA?w oraz wiA�ksze firmy majA� do dyspozycji caA�e sztaby ekonomistA?w, prawnikA?w i innych specjalistA?w. W razie sporu, pracownicy zazwyczaj zmuszeni sA� liczyA� na wA�asne umiejA�tnoA�ci i wiedzA�. Aby Dawid mA?gA� siA� zmierzyA� z Goliatem, musi umieA� dobrze wymierzyA� cios. W tym celu zwiA�zki zawodowe regularnie organizujA� szkolenia dla swoich czA�onkA?w.

a�� MajA� one na celu lepszA� organizacjA� pracownikA?w i ich siA�y. UczA�, jak tej siA�y uA?yA� a�� wyjaA�nia ElA?bieta Wielg, kierownik Biura SzkoleA� i ProgramA?w Europejskich NSZZ a�zSolidarnoA�A�a�?. a�� Komisje ZakA�adowe sA� czA�sto niewielkie. Uczymy, jak organizowaA� pracownikA?w, A?eby poczuli potrzebA� bycia w zwiA�zku. TA�umaczymy teA?, dlaczego bez nich Komisja nie jest w stanie niczego zrobiA� a�� informuje p. ElA?bieta. a�� Zdarza siA�, A?e po szkoleniach dziaA�acze czujA� takA� moc, iA? uwaA?ajA� siA� za gotowych do negocjacji z pracodawcA�. Uczulamy ich, A?e sama wiedza nie wystarczy, trzeba mieA� wokA?A� siebie ludzi, ktA?rzy bA�dA� kibicowali, gdy zacznA� siA� rozmowy.

Kursy innego rodzaju uczA� dziaA�aczy, w jaki sposA?b przedstawiaA� postulaty, aby staA� siA� rA?wnorzA�dnym partnerem pracodawcy. a�� Szkolimy z prowadzenia negocjacji i sztuki ksztaA�towania wizerunku, ktA?re w dziaA�aniach zwiA�zkowych sA� niezbA�dne a�� wyjaA�nia Leszek MiA�tek, szef ZwiA�zku Zawodowego MaszynistA?w Kolejowych w Polsce.

ChoA� niektA?re szkolenia, np. z dialogu spoA�ecznego, organizuje wiA�kszoA�A� zwiA�zkA?w, prawie kaA?dy dodaje do nich a�zcoA� od siebiea�?. a�� OgA?lnopolskie Porozumienie ZwiA�zkA?w Zawodowych prowadzi szkolenia z komunikacji spoA�ecznej nie tylko z zaA�ogA� i pracodawcA�, ale teA? ze spoA�ecznoA�ciA� lokalnA�, na ktA?rA� skA�adajA� siA� rA?wnieA? zwiA�zkowcy a�� podkreA�la wiceprzewodniczA�cy centrali, Andrzej Radzikowski. a�� Jako reprezentatywny zwiA�zek zawodowy opiniujemy nie tylko ustawy ogA?lnokrajowe, ale takA?e prawo lokalne a�� dodaje.

Coraz czA�stsze sA� takA?e zajA�cia z rachunkowoA�ci i finansA?w oraz z prawa. a�� Omawiamy wszystkie przepisy, ktA?re dotyczA� pielA�gniarek, np. ustawA� o dziaA�alnoA�ci leczniczej. Tak, byA�my wiedziaA�y np. jak nie daA� siA� zmusiA� do przejA�cia na kontrakt a�� informuje Dorota Gardias, do czerwca 2011 r. przewodniczA�ca OgA?lnopolskiego ZwiA�zku Zawodowego PielA�gniarek i PoA�oA?nych. ZwiA�zek Nauczycielstwa Polskiego robi podobne szkolenia dla nauczycieli, gA?rnicy zaA� doksztaA�cajA� spoA�ecznych inspektorA?w pracyi… aktywizujA� kobiety. a�� Przez a�zmA�skA� dominacjA�a�? w branA?y czA�onkinie naszej organizacji sA� sA�abo zauwaA?alne. Chcemy, A?eby ich gA�os byA� rA?wnieA? brany pod uwagA� w naszych dziaA�aniach a�� wyjaA�nia Edyta PiA?rkowska ze ZwiA�zku Zawodowego GA?rnikA?w w Polsce (ZZGwP).

ChoA� a�zSolidarnoA�A�a�?, ktA?ra liczy niemal 700 tys. czA�onkA?w, zatrudnia wielu specjalistA?w, czA�sto siA�ga rA?wnieA? po szkoleniowcA?w z zewnA�trz. a�� NajczA�A�ciej prowadzA� oni zajA�cia dla naszych trenerA?w, prawnikA?w, osA?b odpowiadajA�cych za wizerunek zwiA�zku czy jego politykA� informacyjnA� a�� wyjaA�nia p. Wielg. Podnoszenie kwalifikacji zwiA�zkowcA?w odbywa siA� w sposA?b nowoczesny, obejmuje zarA?wno przyswajanie teorii, jak i warsztaty umiejA�tnoA�ci praktycznych. DziaA�acze a�zeskia�? coraz czA�A�ciej biorA� takA?e udziaA� w konferencjach i seminariach.

Wielokrotnie mniejsza Konfederacja Pracy A�wietnie potrafi wykorzystywaA� wiedzA� o obowiA�zkach szkoleniowo-prewencyjnych rA?A?nych instytucji, czym znaczA�co obniA?a koszty edukacji. a�� Przy szkoleniach dotyczA�cych mobbingu poprosiliA�my o pomoc inspektorA?w pracy, ktA?rzy przeprowadzili je za darmo, w ramach swoich obowiA�zkA?w. My zapewniliA�my salA� i catering a�� wyjaA�nia MichaA� Lewandowski, skarbnik zwiA�zku.

DziA�ki zabiegom OPZZ wprowadzono prawnA� moA?liwoA�A� tworzenia w zakA�adach funduszu szkoleniowego, sA�uA?A�cego zwiA�kszaniu umiejA�tnoA�ci zaA�ogi. a�� Niestety nie jest on obligatoryjny a�� ubolewa Radzikowski. Co wiA�cej, w obliczu nieudolnoA�ci urzA�dA?w pracy zwiA�zki podjA�A�y siA� organizowania szkoleA� zawodowych, pozwalajA�cych na przekwalifikowanie pracownikA?w. Aby byA�o to moA?liwe, lokalne struktury najwiA�kszych central ubiegajA� siA� m.in. o pieniA�dze z funduszA?w europejskich. a�� W MaA�opolsce przeprowadziliA�my szkolenia fryzjerskie, manicure, pedicure, w Szczecinie organizowaliA�my kursy dajA�ce uprawnienia kierowcA?w zawodowych, w jeszcze innych miejscach a�� uczyliA�my obsA�ugi urzA�dzeA� biurowych a�� wymienia wiceszef Porozumienia.

Asrodki uA�wiA�cajA� cel

Wzorem firm i organizacji pozarzA�dowych, zwiA�zkowcy szybko uczA� siA� siA�gaA� po A�rodki unijne, np. z Programu Operacyjnego KapitaA� Ludzki. NajczA�A�ciej pozyskujA� je na wzmacnianie dialogu spoA�ecznego. OPZZ prowadzi duA?y projekt a�zKompetentny uczestnik dialogu spoA�ecznegoa�?, ZNP a�� a�zDialog spoA�ecznya�?, zaA� ZZGwP a�� a�zProfesjonalnego zwiA�zkowcaa�?.

Ponadto pierwszy z wymienionych zwiA�zkA?w zorganizowaA� za wspA?lnotowe dotacje obserwatorium regionalnych rynkA?w pracy. a�� Podobne rzeczy robiA� urzA�dy pracy, ale one opisujA� tylko stan zastany, ktA?ry kaA?dy widzi. My staramy siA� prognozowaA� przyszA�A� sytuacjA�, co daje moA?liwoA�A� dziaA�ania, by zmniejszyA� bezrobocie a�� wyjaA�nia GraA?yna RA?A?anek z ZespoA�u ds. Funduszy Europejskich. Co istotne, obserwatorium nadal dziaA�a pomimo zakoA�czenia finansowania. Z kolei Konfederacja Pracy wykorzystuje fundusze unijne, A?eby przybliA?aA� czA�onkom nowe zjawiska prawno-pracownicze czy spoA�eczne.

Tego rodzaju inicjatywy sA� okazjA� do udowodnienia, A?e dla dobra pracownikA?w zwiA�zki potrafiA� wspA?A�pracowaA� takA?e z oponentami. a�� Szkolenia z efektywnych narzA�dzi komunikacjiprowadzimy wspA?lnie z organizacjami pracodawcA?w a�� mA?wi Radzikowski. Podobnie postA�pujA� gA?rnicy. a�� W naszym projekcie udziaA� biorA� nie tylko zwiA�zkowcy, ale takA?e przedstawiciele ZwiA�zku PracodawcA?w GA?rnictwa WA�gla Kamiennego a�� mA?wi Karina Pater, koordynator Biura Szkoleniowego ZZGwP. a�� PrzeA�amujemy stereotypy pracodawcA?w o zwiA�zkowcach, i odwrotnie. Pokazujemy, A?e zwiA�zkowiec nie tylko krzyczy i A?A�da. Na pierwszym seminarium zwiA�zkowcy usiedli po jednej stronie, pracodawcy po drugiej. Podobnie byA�o w przerwach. Podczas kolejnych grona coraz bardziej siA� mieszaA�y, a rozmowy byA�y konstruktywne.

Mimo to Leszek MiA�tek zauwaA?a pewien brak zaufania do dziaA�aczy spoA�ecznych. a�� W Unii organizacje pracownikA?w zarzA�dzajA� funduszami a�� tylko w Polsce dystrybuujA� je urzA�dnicy. Gdyby te A�rodki znajdowaA�y siA� pod zarzA�dem zwiA�zkA?w, z pewnoA�ciA� szybciej byA�yby rozdzielanie i wykorzystane w caA�oA�ci, jak w pozostaA�ych krajach UE.

Eksperci A�wiata pracy

a�zSolidarnoA�A�a�? dawno dostrzegA�a, A?e samymi protestami wiele nie zdziaA�a. a�� Rozmowom z pracodawcA� nie towarzyszy walenie piA�A�ciA� w stA?A�, lecz merytoryczna wymiana argumentA?w a�� przekonuje MaA�gorzata Benc, szefowa biura terenowego zwiA�zku w Zawierciu. Z tego powodu zarA?wno na szczeblu centralnym, jak i w regionach organizacja stara siA� pozyskiwaA� do wspA?A�pracy ekspertA?w z rA?A?nych dziedzin, szczegA?lnie ekonomistA?w i prawnikA?w, ktA?rzy bA�dA� w stanie np. wykazaA�, A?e pracownicy powinni otrzymaA� podwyA?kA�. a�zSolidarnoA�A�a�? dorobiA�a siA� nawet wA�asnego Biura Eksperckiego, dziaA�ajA�cego przy Komisji Krajowej.

a�zEskaa�? od lat wspA?A�pracuje takA?e z S. Partner, jedynA� w Polsce firmA� dostarczajA�cA� ekspertyzy dla zwiA�zkA?w zawodowych. Efektem kooperacji a�zSolidarnoA�cia�? i S. Partner jest np. opracowanie a�zPraca Polska 2010a�? a�� stustronicowa analiza sytuacji pracownikA?w i dostA�pu do pracy, w odniesieniu do ogA?lnej sytuacji gospodarczej. Aswietnie przygotowany raport, ktA?remu zorganizowano premierA� w bA�ysku fleszy, zostaA� znakomicie przyjA�ty, a zawarte w nim treA�ci, jak np. dowody na spadek pA�ac realnych a�� trafiA�y do mediA?w. a�� Od 30 lat przygotowujemy ekspertyzy, ktA?re pomagajA� nam formuA�owaA� postulaty a�� podkreA�la Jacek Rybicki z Komisji Krajowej. Jednak takie opracowania, nawet jeA�li byA�y skuteczne w poszczegA?lnych negocjacjach, nie wpA�ywaA�y na ton debaty publicznej.

Zmiana nastA�piA�a w 2007 r., gdy a�zSolidarnoA�A�a�? w kampanii a�zNiskie pA�ace barierA� rozwoju Polskia�? publicznie podpieraA�a siA� stosownA� ekspertyzA�. a�� UprzedziliA�my zarzuty, A?e zwiA�zkowcy chcA�, aby a�znalewano z pustegoa�?. Raport pokazywaA� czarno na biaA�ym, A?e niskie pensje sA� nie tylko dotkliwe dla pracownikA?w, ale takA?e hamujA� rozwA?j gospodarczy kraju a�� wyjaA�nia Rybicki. W kolejnych latach podobnie przeprowadzono kampanie a�zPolska przyjazna pracownikoma�? i a�zSolidarnoA�A� na kryzysa�?.

Z tych dziaA�aA� zrodziA� siA� pomysA� na swego rodzaju podsumowanie dotychczasowych prac wA�aA�nie za pomocA� a�zPracy Polskiej 2010a�?. a�� To nasza odpowiedA? na sA�owa premiera Tuska, A?e Polska jest a�zzielonA� wyspA�a�?. Z punktu widzenia pracownikA?w nasz kraj zasA�uA?yA� na zupeA�nie inny kolor a�� zA?yma siA� Rybicki. O profesjonalnym przygotowaniu raportu moA?e A�wiadczyA� doskonaA�e przyjA�cie go przez A�rodowiska akademickie. Po takim sukcesie zwiA�zkowcy przygotowujA� drugA� czA�A�A�, poA�wiA�conA� polityce przemysA�owej. WaA?nym impulsem do takiej aktywnoA�ci byA� brak autentycznej debaty nad kierunkami rozwoju Polski. a�zSolidarnoA�A�a�? postanowiA�a przeA�amaA� medialnA� jednomyA�lnoA�A� i pokazaA� moA?liwe alternatywy.

Obywatel zwiA�zkowiec

Efektem dziaA�aA� eksperckich sA� obywatelskie projekty ustaw. W 2005 r. udaA�o siA� przeforsowaA� przygotowanA� przez a�zSolidarnoA�A�a�? nowelizacjA� przepisA?w o emeryturach i rentach. W kwietniu 2011 r. a�zeskaa�? rozpoczA�A�a zbiA?rkA� podpisA?w pod projektem ustawy o podniesieniu pA�acy minimalnej do wysokoA�ci poA�owy A�redniej krajowej (obecnie jej wysokoA�A� jest corocznie ustalana przez rzA�d, w 2010 r. wynosiA�a 42% przeciA�tnego wynagrodzenia). a�� Projekty przygotowuje nasze Biuro Eksperckie. Czasem, gdy zachodzi koniecznoA�A�, korzystamy takA?e z usA�ug zewnA�trznej kancelarii a�� wyjaA�nia Henryk Nakonieczny z Prezydium Komisji Krajowej.

RA?wnieA? ZNP, aby skuteczniej walczyA� o rA?wny dostA�p obywateli do edukacji, postanowiA� odwoA�aA� siA� do inicjatywy ustawodawczej. a�� ZebraliA�my wymaganA� liczbA� podpisA?w pod projektami ustaw majA�cych upowszechniA� edukacjA� przedszkolnA�, by kaA?de dziecko mogA�o z niej skorzystaA�. Po raz pierwszy taki projekt, z 200 tys. podpisA?w, zA�oA?yliA�my w Sejmie w 2008 r. Niestety ustawa nie przeszA�a pomyA�lnie przez parlament, dlatego w ubiegA�ym roku zgA�osiliA�my podobny, poparty przez 150 tys. osA?b a�� wyjaA�nia Magdalena Kaszulanis, rzecznik prasowy zwiA�zku.

ZakA�ada on finansowanie przedszkoli z subwencji oA�wiatowej, a wiA�c z budA?etu centralnego. O ile poczA�tkowo koalicja rzA�dzA�ca byA�a temu rozwiA�zaniu przeciwna, dziA� samo MEN proponuje podobnA� zmianA�, co daje duA?A� szansA� powodzenia inicjatywy. a�� Podpisy zbieraliA�my w A�rodowisku nauczycielskim i za jego poA�rednictwem, ale teA? wychodziliA�my ze stolikami do obywateli i zachA�caliA�my ich do poparcia naszego przedsiA�wziA�cia, co cieszyA�o siA� duA?ym uznaniem. Wiele osA?b opowiadaA�o nam, jak ciA�A?ko zapisaA� dziecko do przedszkola a�� relacjonuje Kaszulanis.

Do ustawodawczej mobilizacji spoA�eczeA�stwa siA�gnA�A�o teA? OPZZ, ktA?re przy poparciu niemal 300 tys. obywateli zaproponowaA�o wprowadzenie moA?liwoA�ci przejA�cia na emeryturA� dla kobiet po 35 oraz mA�A?czyzn po 40 latach pracy, niezaleA?nie od wieku. a�� Projekt ustawy stworzyliA�my z myA�lA� o osobach, ktA?re rozpoczA�A�y pracA� przed 18. rokiem A?ycia lub niewiele pA?A?niej. W tej chwili sA� doA�A� mocno wyeksploatowane, a przez te lata juA? dawno wypracowaA�y swoje emerytury a�� wyjaA�nia Grzegorz Ilka, sekretarz prasowy Porozumienia oraz przewodniczA�cy Konfederacji Pracy. a�� Podobny dezyderat zaistniaA� juA? wA�rA?d 21 postulatA?w w sierpniu 1980 r. PO jest temu projektowi przeciwna, jednak trafiA� do prac w podkomisjach.

Grosz do grosza, a bA�dzie… 6 milionA?w

Niemal kaA?dy nosi w portfelu karty uprawniajA�ce do zniA?ek. MajA� sA�uA?yA� lojalnoA�ci klientA?w wobec np. sieci handlowej. Dlaczego podobne rozwiA�zanie miaA�oby siA� nie sprawdziA� jako sposA?b wzmocnienia identyfikacji ze zwiA�zkiem zawodowym?

Piotr GoA�A�b, koordynator ds. rozwojupodbeskidzkiej a�zSolidarnoA�cia�?, dA�ugo zastanawiaA� siA�, jak wcieliA� w A?ycie statutowy zapis o pomocy czA�onkom zwiA�zku w rA?A?nych sferach A?ycia. W 2003 r. wymyA�liA� a�zGrosika�? a�� kartA� oferujA�cA� osobom zrzeszonym w a�zescea�? moA?liwoA�A� taA�szych zakupA?w w wybranych sklepach i punktach usA�ugowych. PoczA�tkowo program objA�A� Podbeskidzie, po czym stopniowo rozszerzaA� zasiA�g na inne regiony.

RA?wnolegle w Wielkopolsce i ZagA�A�biu Miedziowym zwiA�zkowcy z zakA�adA?w Volkswagena zainicjowali przedsiA�wziA�cie opierajA�ce siA� na identycznej filozofii, ktA?re szturmem zdobyA�o oba regiony. a�� Nasz program jest efektem kontaktA?w ze zwiA�zkami z krajA?w skandynawskich i z Niemiec a�� wyjaA�nia Dariusz DA�browski, przewodniczA�cy a�zSolidarnoA�cia�? w Volkswagen Motor Polska i koordynator Programu Rabatowego a�zTwA?j Partnera�? w ZagA�A�biu Legnickim. Gdy a�zGrosika�? objA�A� caA�A� PolskA�, zwiA�zkowcy z wspomnianych regionA?w pozostali przy swoim programie, poniewaA? byA� on juA? dobrze znany lokalnym kupcom.

W 2008 r. zwiA�zkowcy posiadajA�cy kartA� a�zGrosika�? mogli liczyA� na zniA?ki w ponad 2 tys. obiektA?w na terenie kraju. Rabatem objA�to zarA?wno podstawowe produkty spoA?ywcze, jak i usA�ugi tak wyszukane, jak nauka jA�zykA?w obcych, ubezpieczenia czy wycieczki turystyczne. a�� Nie samA� pracA� czA�owiek A?yje, dlatego dbamy o rozrywkA�. Oferta obejmuje m.in. zniA?ki na bilety do aquaparkA?w, kin i teatrA?w. To daje oszczA�dnoA�ci caA�ej rodzinie a�� wyjaA�nia MaA�gorzata Benc, ktA?ra wdraA?aA�a program w Regionie AslA�sko-DA�browskim. Podobnie dziaA�a a�zTwA?j Partnera�?, ktA?ry liczy 15 tys. uczestnikA?w, mogA�cych kupowaA� z rabatem od ok. 5% w sklepach spoA?ywczych do nawet 40% w punktach z technikA� grzewczA�.

a�� Zdarza siA�, A?e gdy w zakA�adzie panuje dobra sytuacja, ludzie zaczynajA� siA� zastanawiaA�, po co w ogA?le pA�aciA� skA�adki a�� wyjaA�nia pomysA�odawca a�zGrosikaa�?. ZaA� Dariusz DA�browski dodaje: ChcieliA�my w jakiA� sposA?b wyrA?A?niA� naszych czA�onkA?w, A?e chce im siA� naleA?eA� do zwiA�zku. Tym bardziej, A?e wielu z nas zarabia naprawdA� grosze, zdarzajA� siA� nawet czasowe zawieszenia pA�acenia skA�adek. UA?ywanie naszej karty pozwala pracownikom zrekompensowaA� sobie zwiA�zkowA� a�zdaninA�a�?, i to wielokrotnie. W 2008 r. program pozwoliA� czA�onkom a�zSolidarnoA�cia�? zaoszczA�dziA� A�A�cznie 6 mln zA�.

a�zGrosika�? cieszy siA� dobrA� opiniA� specjalistA?w ds. biznesu i marketingu. AkcentujA� oni nie tylko ekonomiczny wymiar programu, ale i jego potencjaA� w promocji zwiA�zku, ktA?rego logo znajduje siA� na karcie i naklejkach wskazujA�cych, A?e dany punkt jA� honoruje.

O podobnej inicjatywie myA�laA� zwiA�zek maszynistA?w, jednak z uwagi na duA?e rozproszenie czA�onkA?w oraz znacznie mniejszA� ich iloA�A� zrezygnowali z tej koncepcji. UdaA�o im siA� za to zorganizowaA� korporacyjnA� sieA� telefonicznA� u jednego z gA�A?wnych operatorA?w w Polsce. a�� ByliA�my pierwsi wA�rA?d zwiA�zkA?w zawodowych a�� nie kryje dumy RafaA� Zarzecki z ZZM. DziA�ki temu zrzeszeni maszyniA�ci majA� co dwa lata moA?liwoA�A� otrzymania atrakcyjnego telefonu w dobrej cenie, przy tanich poA�A�czeniach. a�� To nie tylko oszczA�dnoA�A� dla naszych czA�onkA?w, ale teA? wymiar praktyczny. JeA�li jest nagA�a sytuacja, np. akcja strajkowa, mamy moA?liwoA�A� wysA�aA� do wszystkich grupowego SMS-a a�� zauwaA?a Zarzecki.

ZwiA�zkowcy wszystkich narodA?w, wspA?A�pracujcie!

DziA�ki temu, A?e a�zSolidarnoA�A�a�? i OPZZ sA� czA�onkami Europejskiej Konfederacji ZwiA�zkA?w Zawodowych, mogA� A�atwiej korzystaA� z wiedzy i umiejA�tnoA�ci pracownikA?w z innych paA�stw. TakA?e wspA?A�praca najwiA�kszych central z S. Partner, bA�dA�cA� polskA� filiA� grupy konsultingowej Syndex, ktA?ra na caA�ym A�wiecie udziela wsparcia zwiA�zkom zawodowym, daje dostA�p do miA�dzynarodowych doA�wiadczeA�.

a�� Mamy 450 ekspertA?w, wA�rA?d nich np. 70 specjalizujA�cych siA� w sektorze metalurgicznym, 40 ekspertA?w sektora finansowego, 60 specjalistA?w ds. branA?y chemicznej. Stanowimy cenne i stale aktualizowane a�� przez 40 lat dziaA�alnoA�ci! a�� A?rA?dA�o informacji na temat przedsiA�biorstw i sektorA?w, w caA�oA�ci do dyspozycji pracownikA?w a�� zapewnia dr StA�phane Portet, socjolog i ekonomista, ktA?ry w przeszA�oA�ci byA� ekspertem m.in. MiA�dzynarodowej Organizacji Pracy oraz Programu NarodA?w Zjednoczonych ds. Rozwoju. Z usA�ug S. Partner coraz czA�A�ciej korzystajA� rA?wnieA? organizacje branA?owe i regionalne, a nawet zakA�adowe.

OPZZ bierze aktywny udziaA� w pracach MOP. Poza byciem czA�onkiem EKZZ oraz MiA�dzynarodowej Federacji ZwiA�zkA?w Zawodowych, wspA?A�pracuje w ramach porozumieA� regionalnych, np. ZwiA�zkowej Sieci Morza BaA�tyckiego czy ZwiA�zkowej Grupy Wyszehradzkiej. DoA�wiadczeniami wynikajA�cymi z kryzysu gospodarczego wymienia siA� m.in. z organizacjami z Hiszpanii, Portugalii i BuA�garii. Porozumienie ma teA? przedstawiciela w Europejskim Komitecie Ekonomiczno-SpoA�ecznym a�� ciele doradczym Komisji, Parlamentu i Rady Unii Europejskiej. Druga co do wielkoA�ci polska centrala prowadzi wspA?A�pracA� z konkretnymi zwiA�zkami zawodowymi w innych krajach. Najlepiej jest ona rozwiniA�ta z brytyjskim UNISON (ZwiA�zek PracownikA?w UsA�ug Publicznych), przy ktA?rym Porozumienie ma od trzech lat oddelegowanego przedstawiciela. a�� Stara siA� on namawiaA� pracujA�cych tam PolakA?w do wstA�pienia do UNISON, a nastA�pnie koordynowaA� ich dziaA�ania oraz udzielaA� bieA?A�cej pomocy a�� wyjaA�nia dr Piotr Ostrowski z ZespoA�u ds. MiA�dzynarodowych i Integracji Europejskiej OPZZ.

WspA?A�pracA� miA�dzynarodowA� prowadzA� teA? zwiA�zki branA?owe. a�� WspA?A�pracujemy w ramach ALE a�� MiA�dzynarodowej Federacji MaszynistA?w a�� ze zwiA�zkowcami z 16 krajA?w Europy. Warte podkreA�lenia jest to, A?e do ALE wstA�piliA�my jeszcze przed akcesjA� do UE a�� nie ukrywa zadowolenia Leszek MiA�tek, bA�dA�cy obecnie wiceprezydentem federacji. AmbicjA� ponad stutysiA�cznej ALE jest skupienie maszynistA?w ze wszystkich, nie tylko unijnych, paA�stw Europy. NaleA?A� do niej zwiA�zkowcy z Chorwacji czy Szwajcarii. a�� W A�wiecie znikajA�cych granic problemy maszynistA?w w rA?A?nych krajach stajA� siA� podobne. DA�A?ymy do ujednolicenia, przynajmniej w obrA�bie Unii, przepisA?w dotyczA�cych naszej grupy zawodowej, by mA?c lepiej broniA� jej interesA?w a�� wyjaA�nia MiA�tek. JuA? dziA� maszynista przekraczajA�cy granicA� i napotykajA�cy tam na problemy moA?e liczyA� na skutecznA� pomoc kolegA?w ze sfederowanego zwiA�zku, znajA�cego miejscowe realia.

PolitykA� miA�dzynarodowA� prowadzA� rA?wnieA? nauczyciele, budowlaA�cy i inne duA?e zwiA�zki. Dobrym przykA�adem branA?owej wspA?A�pracy jest porozumienie ZwiA�zku Zawodowego a�zBudowlania�? z jego ukraiA�skim odpowiednikiem, podpisane przy okazji przygotowaA� do Euro 2012. a�� To wspA?lna inicjatywa na rzecz wzrostu bezpieczeA�stwa pracy na budowach w obu krajach a�� wyjaA�nia Ostrowski. ZNP wspA?A�pracuje z niemieckimi kolegami z GFF, m.in. w ramach edukacji antydyskryminacyjnej. Poza obszar wA�sko rozumianej miA�dzynarodowej dziaA�alnoA�ci zwiA�zkowej wychodzA� teA? gA?rnicy, ktA?rych przedstawiciel w EKES zajmuje siA� tematykA� energetyki.

a�zSolidarnoA�A�a�?? LubiA� to!

a�� Polacy, zwA�aszcza mA�odzi, postrzegajA� a�zSolidarnoA�A�a�? przez pryzmat historii, skA�adania kwiatA?w pod pomnikami i trzech a�znajazdA?wa�? na WarszawA� rocznie. MaA�o kto wie, A?e prowadzi ona setki dziaA�aA� bA�dA�cych codziennA� a�zpracA� u podstawa�? a�� zauwaA?a Norbert Kilen z agencji kreatywnej Think Kong. Realizuje ona na zlecenie zwiA�zku nowoczesne kampanie spoA�eczne, ktA?re pomagajA� przeA�amaA� wspomniane stereotypy.

Jak wyjaA�nia Krzysztof Zgoda, byA�y szef DziaA�u Rozwoju ZwiA�zku, zachodnie organizacje pracownikA?w oprA?cz bezpoA�rednich naciskA?w na pracodawcA?w czA�sto kierujA� dziaA�ania w stronA� obywateli wraA?liwych spoA�ecznie. ChcA�c skA�oniA� koncern IKEA, aby zainteresowaA� siA� wyzyskiem ochroniarzy zatrudnianych przez jego podwykonawcA�, firmA� Solid Security, a�zSolidarnoA�A�a�? zwrA?ciA�a siA� do klientA?w meblowego giganta z prostym pytaniem: a�zCzy IKEA jest OK?a�?.

Akcja, o ktA?rej mowa, jest modelowym przykA�adem, jak powinno siA� walczyA� z miA�dzynarodowymi molochami. Polscy aktywiA�ci przy wsparciu miejscowych zwiA�zkA?w przeprowadzili pikietA� przed sklepem IKEI w Sztokholmie. PoA�wiA�cono jej kilkuminutowA� relacjA� w gA�A?wnym wydaniu tamtejszych wiadomoA�ci! Wydarzenie byA�o zaskoczeniem dla miejscowej opinii publicznej, wobec ktA?rej IKEA prezentuje siA� jako firma odpowiedzialna spoA�ecznie. a�� Tego samego dnia w najwiA�kszym szwedzkim dzienniku ukazaA�o siA� pA?A�stronicowe ogA�oszenie z opisem ciA�A?kiego losu pracownikA?w ochrony w polskich oddziaA�ach koncernu a�� relacjonuje Zgoda. Co waA?ne, solidarnoA�A� pracownikA?w zadziaA�aA�a nie tylko w macierzystym kraju firmy. a�� Podobne pikiety zorganizowaA�y zwiA�zki zawodowe w Korei, Niemczech, USA, Szwajcarii, Australii i Wielkiej Brytanii a�� wspomina dziaA�acz. Pracownicy Solid Security otrzymali takA?e ogromne wsparcie od polskich internautA?w.

GA�A?wnie w Sieci prowadzona byA�a inna kampania, a�zUA�miechniA�taKasjerka.pla�?, majA�ca zwrA?ciA� uwagA� klientA?w hipermarketA?w na warunki pracy kasjerek. CiA�A?ki los pracownikA?w handlu a�zSolidarnoA�A�a�? nagA�aA�niaA�a takA?e w grudniu 2010 r., gdy przed sklepami wielkich sieci kolportowane byA�y ulotki z doA�A�czonym opA�atkiem, stylizowane na list pisany rA�czkA� dziecka, martwiA�cego siA�, A?e mama pracujA�ca w markecie znowu spA?A?ni siA� na WigiliA�.

Wymienione akcje przyniosA�y nie tylko uA�wiadomienie czA�A�ci spoA�eczeA�stwa w zakresie problemA?w wybranych grup zawodowych, ale i bardzo wymierne efekty. Solid Security stworzyA�o fundusz dla pracownikA?w w potrzebie, w Tesco i Kauflandzie powstaA�y zwiA�zki zawodowe, z kolei nagA�oA�niony w mediach list, jak siA� wydaje, stanowiA� dla wielu sieci handlowych argument przesA�dzajA�cy o skrA?ceniu czasu pracy w WigiliA�.

Los pracownikA?w ochraniajA�cych urzA�dy miaA�a z kolei poprawiA� akcja a�zNaciA�nijUrzA�dnika.pla�?. W jej ramach opisywano naduA?ycia, jakich dopuszczajA� siA� firmy opA�acane ze A�rodkA?w publicznych. Za poA�rednictwem strony internetowej kampanii obywatele mogA� w prosty sposA?b zwracaA� siA� do wybranych ministrA?w z A?A�daniem, aby podlegajA�cy im urzA�dnicy wymagali od wynajmowanych firm przestrzegania czasu pracy ochroniarzy.

Mniej a�zelektronicznea�?, ale rA?wnie dobre i pomysA�owe kampanie spoA�eczne prowadzi ZNP. PrzykA�adem moA?e byA� a�zDobra szkoA�aa�? czy a�zNie dajmy popsuA� naszej szkoA�ya�?, stanowiA�ce gA�os w obronie publicznej edukacji na wysokim poziomie. a�� W ich ramach w szkoA�ach pojawiA�y siA� plakaty, ulotki, a na budynkach zawisA�y bannery a�� wyjaA�nia Kaszulanis. Tego typu kampanie sA� taA�sze niA? dziaA�ania medialne, a majA� szansA� byA� nawet bardziej skuteczne a�� pA?ki co rodzice czA�A�ciej majA� ze szkoA�A� kontakt bezpoA�redni, niA? elektroniczny.

Podobnie jak a�zSolidarnoA�cia�?, rA?wnieA? zwiA�zkowcom z Konfederacji Pracy leA?y na sercu tzw. spoA�eczna odpowiedzialnoA�A� biznesu. Niestety, jak przyznaje MichaA� Lewandowski, zainteresowanie projektem z tego zakresu byA�o mniejsze niA? oczekiwane przez zwiA�zek. a�� ChcieliA�my trafiA� do pracownikA?w i pracodawcA?w, by zwiA�kszyA� A�wiadomoA�A� spoA�ecznA� oraz chA�A� wdraA?ania wysokich standardA?w w zakA�adach pracy a�� wyjaA�nia. a�� Niestety pracodawcy nie sA� chA�tni, by wprowadzaA� w A?ycie cokolwiek, czego nie muszA�, a dla zwiA�zkowcA?w zmuszonych do walki o to, co tak naprawdA� naleA?y siA� pracownikom choA�by na mocy zapisA?w Kodeksu pracy, spoA�eczna odpowiedzialnoA�A� biznesu to zbyt duA?a abstrakcja.

To nie jedyna nowatorska a�zdziaA�kaa�?, ktA?rA� zajA�A�a siA� organizacja. WczeA�niej zwiA�zkowcy z Konfederacji jako pierwsi podjA�li temat mobbingu. Uczyli pracownikA?w, w jakich sytuacjach dochodzi do naduA?yA� i kiedy mogA� wystA�piA� na drogA� prawnA�. a�� JeA�li a�zwchodzia�? coA� nowego, to zaleA?y nam, A?eby wiedza moA?liwie szybko trafiA�a do pracownikA?w a�� podsumowuje pionierskoA�A� swego zwiA�zku Lewandowski.

KaA?da z opisanych kampanii a�zSolidarnoA�cia�? ma stronA� na Facebooku, zwiA�zek nagA�aA�nia teA? ogA?A� swoich inicjatyw na tym popularnym portalu. W jego A�lady coraz czA�A�ciej idA� kolejne organizacje. a�� Konfederacja jest kadrowo mA�odym zwiA�zkiem i wielu jej czA�onkA?w korzysta z Internetu jako A?rA?dA�a informacji a�� uzasadnia Ilka. a�� ChcieliA�my tym sposobem przyciA�gnA�A� do nas mA�odych. Ponadto portale spoA�ecznoA�ciowe oferujA� szybkA� i A�atwA� moA?liwoA�A� spojrzenia na to, co siA� dzieje w zwiA�zku, czA�sto mimochodem a�� odsA�ania motywy maszynistA?w do a�zwejA�cia w SieA�a�? Zarzecki. U gA?rnikA?w pomysA� wyszedA� od zwiA�zkowej mA�odzieA?y, informujewiceprzewodniczA�cy ZZGwP WacA�aw Czerkawski, ktA?ry wskazuje teA?, A?e dziA�ki nowoczesnym mediom pracownicy w zakA�adach rozrzuconych po caA�ej Polsce wiedzA�, co dzieje siA� w innych czA�A�ciach kraju. Z kolei ZNP podkreA�la, A?e wykorzystuje Internet nie tylko z myA�lA� o wA�asnych czA�onkach. a�� Staramy siA� za jego poA�rednictwem dotrzeA� rA?wnieA? do osA?b spoza zwiA�zku, zwA�aszcza do rodzicA?w a�� wyjaA�nia Kaszulanis.

OPZZ i ZZM zaA�oA?yA�y profile na YouTube. ZaletA� kilkuminutowych filmA?w umieszczanych w Sieci jest nie tylko potencjalnie nieograniczona liczba osA?b, do ktA?rych moA?na dotrzeA� bez ponoszenia dodatkowych kosztA?w. a�� OdbiA?r oglA�danego czA�owieka jest A�atwiejszy niA? np. wywiadu z nim w zwiA�zkowym biuletynie a�� zauwaA?a Ilka. Klipy wideo i w ogA?le ekspansja w Internecie majA� byA� teA? dla zwiA�zkA?w sposobem a�zucieczki do przodua�?. a�� Gazety, nie tylko zwiA�zkowe, zmniejszajA� nakA�ady, coraz mniej osA?b po nie siA�ga a�� wyjaA�nia sekretarz prasowy OPZZ. DziaA�acze Porozumienia podkreA�lajA�, A?e filmy na YouTube to krok w stronA� wA�asnej telewizji internetowej, jakkolwiek droga do niej jeszcze daleka.

ZaprzyjaA?niA� siA� ze spoA�eczeA�stwem

DziaA�ania PR znaczA�co ociepliA�y wizerunek zwiA�zkowcA?w. a�� MiaA�em liczne sygnaA�y, A?e ludzie lepiej nas postrzegajA�, gdy organizujemy kampanie takie jak ta na rzecz pracownikA?w handlu, niA? gdy palimy opony. PR wzbogaca nasze dziaA�ania a�� uwaA?a Krzysztof Zgoda. Zastrzega jednoczeA�nie, A?e podstawA� aktywnoA�ci zwiA�zkA?w powinna pozostaA� samoorganizacja pracownikA?w i odwaga w walce o swoje. ZaA� Kilen dodaje: Bardzo siA� cieszA�, A?e takie akcje docierajA� do mA�odych i nowoczesnych osA?b. To pomaga zwiA�zkowcom zaprzyjaA?niA� siA� ze spoA�eczeA�stwem.

To a�zzaprzyjaA?nianie siA�a�? obejmuje nie tylko dziaA�ania wizerunkowe. OPZZ i Konfederacja Pracy uczestniczA� w Polskim Forum SpoA�ecznym, majA�cym byA� platformA� wymiany myA�li i poglA�dA?w miA�dzy zwiA�zkami zawodowymi, partiami i organizacjami spoA�ecznymi. a�� Pracownicy to teA? obywatele. Jest coraz wiA�cej oddziaA�ywaA� rA?A?nych grup na siebie, wspA?A�praca staje siA� koniecznoA�ciA� a�� zauwaA?a Radzikowski.

ZwiA�zkowcy starajA� siA� trafiaA� a�zpod strzechya�? z informacjami na temat swoich inicjatyw oraz samA� ideA� pracowniczej samoorganizacji. Wielkopolska a�zSolidarnoA�A�a�? nawiA�zaA�a wspA?A�pracA� ze stowarzyszeniem kibicA?w Lecha PoznaA�, a takA?e z samym klubem. WA�rA?d zwiA�zkowcA?w jest wielu kibicA?w a�zKolejorzaa�?, ktA?rzy chcieliby promowaA� zarA?wno zwiA�zek, jak i ukochanA� druA?ynA�. DziA�ki wspA?A�pracy trybuny majA� byA� peA�niejsze, a ideaA�y zwiA�zkowe docieraA� do nowych osA?b.

Protesty, blokady i strajki niewA�tpliwie pozostanA� waA?nym orA�A?em zwiA�zkA?w zawodowych, jednak jest to broA� ostateczna. Na co dzieA� aktywiA�ci pracowniczy posA�ugujA� siA� innymi metodami a�� zazwyczaj mniej spektakularnymi, ale nierzadko bardzo skutecznymi.

Konrad Malec

(ur. 1978) – przyrodnik, z zainteresowaniem i sympatią spogląda na tzw. hipotezę Gai, autorstwa Jamesa Lovelocka. Lubi przemieszczać się przy użyciu własnych sił, stąd rower i narty biegowe są mu nieocenionymi przyjaciółmi. Miłośnik tego, co lokalne i nieuchwytne, czego nie da się w prosty sposób przenieść w inne miejsce. Każdą wolną chwilę spędza na łonie Natury. Dumny ojciec Olafa.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>