Ministerstwo Pracy i Polityki SpoA�ecznej

Wiosna 2013 |

Gdybym byA� ministrem, dA�A?yA�bym do skierowania dziaA�aA� podlegA�ego mi resortu zgodnie z jego nazwA�: na szeroko rozumianA� politykA� rynku pracy i politykA� spoA�ecznA�. Obecnie dziaA�ania tego ministerstwa w zakresie rynku pracy ograniczajA� siA� gA�A?wnie do rejestrowania bezrobotnych, zaA� w zakresie polityki spoA�ecznej sA� pozbawione planu i niepodparte A?adnA� wizjA� rozwoju.

Do podstawowych wyzwaA� z zakresu polityki spoA�ecznej zaliczyA�bym: wzrost nierA?wnoA�ci dochodowych, komercjalizacjA� usA�ug zdrowotnych, demontaA? paA�stwa opiekuA�czego, pojawienie siA� prekariatu (A?ycie w ciA�gA�ej niepewnoA�ci; w ktA?rym trudno cokolwiek zaplanowaA�), niewolnicze wykorzystywanie pracownikA?w, patologie w zatrudnieniu (umowy A�mieciowe, zmuszanie do samozatrudnienia, rekordowa liczba umA?w terminowych itd.), dramatycznie wysokie bezrobocie, ucieczkA� z Polski najmA�odszych, najcenniejszych pracownikA?w, coraz wiA�kszA� populacjA� biednych pracujA�cych (working poor), rosnA�cA� liczbA� bezdomnych, wzrost skali niewypA�acania wynagrodzeA� pracowniczych czy radykalne zwiA�kszenie liczby osA?b A?yjA�cych poniA?ej minimum egzystencji.

Problemy te wymagajA� szczegA?lnie pilnych dziaA�aA� i odpowiedzi na pytanie, jak naprawiA� paA�stwo, by wykorzystaA� ogromny a�zmarginesa�? wykluczonych dla rozwoju gospodarczego i wyrA?wnaA� raA?A�ce nierA?wnoA�ci szans, dochodA?w i majA�tku, zerwaA� z biedA� i bezrobociem, ktA?re w coraz wiA�kszym stopniu stajA� siA� dziedziczne.

Punktem wyjA�cia dla nowej strategii ministerstwa byA�oby odejA�cie od dotychczasowej polityki, prowadzA�cej do likwidacji miejsc pracy, na rzecz tworzenia nowych miejsc pracy. UwaA?am, iA? naleA?y radykalnie zmieniA� w ministerstwie podejA�cie do zatrudnienia a�� odejA�A� od traktowania go jako a�zresztya�? procesA?w gospodarczych na rzecz budowania zintegrowanej, prozatrudnieniowej strategii rozwoju. Dlatego proponujA� a�zpracA� zamiast zasiA�kua�?. W tym celu odblokowaA�bym zamroA?one A�rodki Funduszu Pracy i przeznaczyA�bym je na aktywizacjA� bezrobotnych. Obecnie niska skutecznoA�A� dziaA�aA� aktywizacyjnych finansowanych z tego Funduszu wynika z oderwania decyzji o kierunkach wydatkowania jego A�rodkA?w od rzeczywistych potrzeb rynku pracy. Dlatego naleA?y zwiA�kszyA� wpA�yw partnerA?w spoA�ecznych na decyzje dotyczA�ce wykorzystania tych zasobA?w finansowych.

KolejnA� prostA� rezerwA�, w dodatku nie pochodzA�cA� z budA?etu paA�stwa, sA� ogromne zyski przedsiA�biorstw. Szacuje siA�, A?e przedsiA�biorcy zgromadzili na swoich kontach ok. 200 mld zA�. To sA� tylko kapitaA�owe inwestycje w formie depozytA?w lub obligacji. NaleA?y pilnie wprowadziA� motywacjA� w postaci ulg inwestycyjnych, aby przedsiA�biorcy zaczA�li tworzyA� nowe miejsca pracy. Musi powstaA� realny Narodowy Program Zatrudnienia, obejmujA�cy m.in. stymulowanie inwestycji, ksztaA�cenie zawodowe, promowanie programu rozwoju budownictwa mieszkaniowego na wynajem, pobudzenie rozwoju maA�ych przedsiA�biorstw, opracowanie i wdroA?enie stabilnych warunkA?w prawno-ekonomicznych sprzyjajA�cych zatrudnieniu oraz tworzeniu miejsc pracy, m.in. w dziedzinie podatkA?w oraz poA?yczek udzielanych ze A�rodkA?w publicznych na tworzenie nowych miejsc pracy.

Aby zapobiec zwolnieniom grupowym, niezbA�dne sA� rozwiA�zania na rzecz ochrony miejsc pracy, zwiA�zane z A�agodzeniem skutkA?w spowolnienia gospodarczego dla pracownikA?w i przedsiA�biorcA?w. Ponadto uwaA?am, iA? naleA?y przekazaA� czA�A�A� zadaA� i A�rodkA?w finansowych Europejskiego Funduszu SpoA�ecznego partnerom spoA�ecznym. Polska jest jedynym paA�stwem Unii Europejskiej, w ktA?rym ci partnerzy nie otrzymujA� do swojej dyspozycji istotnej czA�A�ci A�rodkA?w EFS na realizacjA� zadaA� wynikajA�cych z przyjA�tych priorytetA?w i muszA� siA� o nie ubiegaA� w postA�powaniach konkursowych. Niewielki jest teA? ich wpA�yw na pozostaA�A� czA�A�A� tych funduszy, a przecieA? to oni wiedzA� najlepiej, jaka pomoc konieczna jest na ich terenie oraz sA� zainteresowani zmniejszeniem bezrobocia i lepszym przygotowaniem pracownikA?w do potrzeb zakA�adA?w pracy.

W zakresie ochronnym naleA?aA�oby stworzyA� alternatywA� dla osA?b, ktA?re majA� bardzo dA�ugi staA? ubezpieczeniowy. Projekt ustawy, ktA?ry do sejmu wnieA�li obywatele, ma na celu stworzenie pracownikom o bardzo dA�ugim staA?u moA?liwoA�ci przejA�cia na emeryturA� przed osiA�gniA�ciem ustawowego wieku emerytalnego. Proponowane rozwiA�zanie dotyczyA� ma kobiet, ktA?rych okres skA�adkowy wynosi co najmniej 35 lat, oraz mA�A?czyzn z okresem skA�adkowym co najmniej 40 lat. SpoA�eczne skutki projektowanej ustawy sA� jednoznacznie pozytywne. Kreuje ona swoistA� nagrodA�, jakA� jest niewA�tpliwie wiA�ksza elastycznoA�A� w okreA�laniu momentu przejA�cia na emeryturA� dla tych osA?b, ktA?re bA�dA� miaA�y bardzo dA�ugi staA? ubezpieczeniowy a�� i to staA? oparty na faktycznej aktywnoA�ci zawodowej, bowiem pod uwagA� bA�dA� brane jedynie lata skA�adkowe.

Kolejne moje decyzje dotyczyA�yby: 1. uzaleA?nienia A�wiadczeA� z pomocy spoA�ecznej od dochodu, ale urealnionego w stosunku do dzisiaj obowiA�zujA�cych progA?w dochodowych; 2. wprowadzenia moA?liwoA�ci wyboru lokowania skA�adki ubezpieczeniowej w drugim filarze pomiA�dzy OFE a ZUS (wprowadzenie dobrowolnoA�ci przynaleA?noA�ci do OFE); 3. wprowadzenia rozwiA�zaA� prawnych zachA�cajA�cych pracodawcA?w do organizowania Pracowniczych ProgramA?w Emerytalnych; 4. nowelizacji przepisA?w ustawy o emeryturach pomostowych a�� nie wszystkie stanowiska pracy w warunkach szczegA?lnych i o szczegA?lnym charakterze zostaA�y zakwalifikowane do wykazu ryzyk, wiA�c naleA?aA�oby rozszerzyA� katalog takich prac; 5. wzrostu najniA?szych emerytur i rent; 6. rezygnacji z warunku, A?e A�wiadczenie przedemerytalne przysA�uguje po upA�ywie co najmniej 6 miesiA�cy pobierania zasiA�ku dla bezrobotnych; 7. wzrostu A�wiadczeA� z pomocy spoA�ecznej oraz innych A�wiadczeA� kierowanych do najuboA?szych.

W zakresie polityki spoA�ecznej naleA?y w peA�ni ratyfikowaA� KonwencjA� 102 MiA�dzynarodowej Organizacji Pracy, dotyczA�cA� minimalnych norm zabezpieczenia spoA�ecznego. Konwencja 102 nazywana jest czA�sto europejskA� konstytucjA� socjalnA�, bo taki ma charakter. MA?wi o warunkach i wysokoA�ci przyznawanych A�wiadczeA� w zakresie opieki lekarskiej, zasiA�kA?w chorobowych, pomocy dla bezrobotnych, ubezpieczeA� na staroA�A�, A�wiadczeA� w razie wypadkA?w przy pracy i chorA?b zawodowych, zasiA�kA?w rodzinnych i macierzyA�skich, A�wiadczeA� w razie inwalidztwa i A�mierci A?ywiciela rodziny. Po 51 latach obowiA�zywania Konwencji Polska zdecydowaA�a siA� jA� przyjA�A� do porzA�dku prawa polskiego. Zgodnie z postanowieniami umowy przyjA�A�a czA�A�A� jej zaA�oA?eA�. Do dnia dzisiejszego nie ratyfikowano jednak konwencji w czA�A�ci dotyczA�cej zasiA�kA?w chorobowych, A�wiadczeA� w razie bezrobocia, A�wiadczeA� w razie wypadkA?w przy pracy i chorA?b zawodowych oraz A�wiadczeA� w razie inwalidztwa.

Z uwagi na to, A?e jesteA�my czA�onkiem Unii Europejskiej, nie moA?na pominA�A� takA?e kwestii Karty Praw Podstawowych. Fakt, iA? uzyskaA�a ona charakter prawnie wiA�A?A�cy, ma niebagatelne znaczenie dla obywateli UE. Chodzi o moA?liwoA�A� bezpoA�redniego i peA�nego powoA�ywania siA� na jej treA�A� i dochodzenia swoich praw przed sA�dami unijnymi a�� obecnie z powodu postawy polskiego rzA�du moA?emy to robiA� tylko w ograniczonym zakresie. Powoduje to niedopuszczalny stan niepewnoA�ci i nierA?wnoA�ci wA�rA?d obywateli WspA?lnoty. Polacy w pewnym sensie stali siA� w Unii Europejskiej obywatelami drugiej kategorii a�� trzeba nadrobiA� to zaniedbanie.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>